Złożył wniosek o odszkodowanie i stracił leczenie? Rzecznik: to niedopuszczalne

Złożenie wniosku o świadczenie z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych nie może być powodem ograniczenia dostępu do leczenia.

- Takie działania są niezgodne z prawem

– podkreśla Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Chmielowiec.

Pacjent nie może być „ukarany” za swoje prawa

Każdy pacjent ma prawo ubiegać się o świadczenie kompensacyjne, jeśli podczas pobytu w szpitalu doznał szkody zdrowotnej – np. uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia czy zakażenia szpitalnego. W przypadku śmierci pacjenta takie świadczenie przysługuje także jego bliskim.

Zgłoszenie sprawy do Rzecznik Praw Pacjenta nie może jednak prowadzić do żadnych negatywnych konsekwencji.

– Niedopuszczalne jest, aby pacjent ponosił negatywne konsekwencje w dostępie do świadczeń zdrowotnych z tego powodu, że skorzystał ze swojego ustawowego prawa

– podkreśla Rzecznik.

Kontrowersyjna sprawa: odmowa dalszego leczenia

Do Rzecznika trafiła sprawa, w której podmiot leczniczy odstąpił od dalszego leczenia pacjenta po tym, jak złożył on wniosek o świadczenie kompensacyjne. To sytuacja szczególnie niepokojąca z punktu widzenia praw pacjenta. Rzecznik Praw Pacjenta jednoznacznie wskazał, że takie działanie jest niedopuszczalne i stanowi naruszenie zasad funkcjonowania systemu ochrony zdrowia.

Pacjent nie może być stawiany przed wyborem: leczenie albo dochodzenie swoich praw.

Czym jest Fundusz Kompensacyjny?

Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych działa od września 2023 roku i stanowi alternatywę dla długotrwałych postępowań sądowych.

Najważniejsze cechy systemu:

• szybka i bezpłatna ścieżka uzyskania świadczenia,
• brak konieczności udowadniania winy (zasada „no fault”),
• postępowanie prowadzone poza sądem,
• podmiot leczniczy nie jest stroną postępowania.

To właśnie ostatni element ma kluczowe znaczenie – skoro placówka medyczna nie jest stroną sprawy, nie ma podstaw, by wyciągać konsekwencje wobec pacjenta.

Prawo wyboru i ciągłość leczenia

Rzecznik przypomina, że w systemie finansowanym przez Narodowy Fundusz Zdrowia pacjent ma prawo wyboru świadczeniodawcy. Nawet jeśli dochodzi do zmiany lekarza – co w pewnych sytuacjach jest dopuszczalne – nie oznacza to, że pacjent traci prawo do dalszego leczenia w danej placówce. Ograniczenie dostępu do świadczeń z powodu złożenia wniosku jest więc sprzeczne z obowiązującymi przepisami.

Ochrona pacjenta to podstawa systemu

Sprawa pokazuje, jak ważna jest ochrona pacjentów korzystających z przysługujących im narzędzi prawnych. Fundusz Kompensacyjny miał uprościć dochodzenie roszczeń i zwiększyć bezpieczeństwo pacjentów – nie może więc stać się źródłem dodatkowych problemów.

Eksperci podkreślają, że pacjent zgłaszający zdarzenie medyczne powinien być traktowany tak samo jak każdy inny – bez ograniczeń, nacisków czy utrudnień.

Złożenie wniosku do Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych nie może wpływać na dostęp do leczenia. Pacjent ma prawo dochodzić swoich roszczeń i jednocześnie korzystać z opieki zdrowotnej.

Każda sytuacja, w której placówka medyczna ogranicza leczenie z tego powodu, powinna być traktowana jako naruszenie praw pacjenta i zgłaszana do odpowiednich instytucji.